Menopoz

Erken Menopoz Nedir?

Erken menopoz, genellikle 45 yaşın altındaki bir kadının menstrüasyon döngüsünün sona ermesidir. Normalde, kadınların menopozu ortalama olarak 50 yaş civarında gerçekleşirken, erken menopoz genellikle 45 yaşından önce gerçekleşir. Erken menopozun nedenleri genetik sebeplerle oluşabileceği gibi bazı sağlık sorunlarından ötürü de meydana gelebilir. Yine normal menopoz sürecinde olduğu gibi sıcak basması, uyku bozukluğu, duygusal değişimler, cinsel sorunlar olarak semptomlar görülebilir.

Erken Menopoz Belirtileri Nelerdir?

Erken menopoz belirtileri normal menopoz belirtilerine benzer şekilde karşımıza çıkar. Erken menopoz belirtileri, kişiden kişiye farklılık gösterebilir ve bazı kadınlar hiçbir semptom yaşamazken, diğerleri şiddetli semptomlar yaşayabilir. Erken menopoz belirtileri aşağıdaki gibi olabilir.

• Düzensiz veya hafif menstrüasyon
• Sıcak basmaları
• Gece terlemeleri
• Vajinal kuruluk
• Cinsel istekte azalma
• Uyku problemleri
• Duygusal dalgalanmalar
• Depresyon
• Baş ağrısı
• İdrar yolu enfeksiyonlarına yatkınlık
• Kemik ağrısı
• Konsantrasyon güçlüğü

Menopoz Dönemleri

Menopoz dönemleri, kadınların hayatında yaşadıkları oldukça doğal bir süreçtir. Perimenopoz, menopoz ve postmenopoz olarak üç dönemde incelenir. İlk olarak menopoz öncesi süreç olan perimenopoz dönemi, kadınların adet döngülerinin düzensiz hale geldiği ve hormonal değişimlerin başladığı dönemdir.

Menopoz, kadınların son adet dönemlerinin gerçekleştiği zaman dilimidir. Menopoz döneminde kişide menopoz belirtileri görülebilir. Postmenopoz dönemi, menopoz sonrası zaman dilimini ifade eder. Bu dönemde, hormonal değişiklikler nedeniyle kadınlar osteoporoz, kalp hastalığı ve diğer sağlık sorunları riski altındadır. Bu dönemde sağlıklı bir yaşam tarzı bu olası riskleri azaltacaktır.

Menopoz Hangi Yaşlarda Görülür?

Menopoz kadınlarda doğal bir yaşlanma süreci olarak yaşanır. Genellikle 45-55 yaşları arasında gerçekleşen menopoz, her kadında farklı şekilde semptomlar göstererek ilerleyebilir. 45 yaş öncesi menopoz görülmesi, erken menopoz olarak adlandırılır. Menopoz yaşının belirlenmesinde en önemli faktör, son adet tarihinin kaydedilmesidir. Menopoz belirtileri yaşayan kadınların bir kadın doğum uzmanına giderek bu geçirecekleri süreç hakkında bilgilenmeleri önemlidir.

Erken Menopoz Nedenleri

Erken menopoz, birçok farklı nedenle bağlantılı olarak ortaya çıkabilir. Genetik olarak aile geçmişinde erken menopoz görülen kadınlarda erken menopoz riski fazla olabilir. Bağışıklık sistemiyle ilgili sorunlar yaşayan kişiler erken menopoz riski altında sayılabilir. Kanser tedavisi için kullanılan kemoterapi, radyoterapi de erken menopoza neden olabilir. Sigara kullanımı da erken menopoz riskini artırdığı bilinmektedir. Yetersiz beslenme, stres, düşük vücut ağırlığı gibi faktörler de erken menopoza neden olabilir.

Erken Menopoz Tanısı Nasıl Konur?

Erken menopoz tanısı, kişilerin belirtileri fark ettikleri zaman bir uzmana muayene olmalarıyla konulabilir. Yumurtalıkların fonksiyonlarını değerlendirmek için kan testleri istenir. Son adet tarihinin kaydedilmesi ve adet döngülerinin düzenli veya düzensiz olması değerlendirilir. Erken menopozda, adet döngüleri genellikle düzensizleşir.

Erken menopozun nedeninin belirlenmesi için tiroid fonksiyon testleri, kan şekeri testi gibi testler yapılabilir. Bu testler ile herhangi bir sağlık sorunu sonucunda erken menopoz olup olmadığı belirlenmiş olur.

Erken Menopoz Nasıl Tedavi Edilir?

Erken menopoz tedavisi semptomların şiddetini azaltmak, sağlıklı bir yaşam tarzı alışkanlığını benimsetmek ve ileride oluşabilecek sağlık sorunlarının risklerini azaltmak için planlanır. Hormon replasman tedavisi kadınların vücudunda azalan östrojen ve progesteron hormonlarını takviye etmek için kullanılır. 

Erken Menopoz Nasıl Önlenir?

Erken menopoza neden olan çevresel faktörlere dikkat edildiği zaman erken menopoz önlenebilir. Bunlar sigara kullanımından uzak durmak, iyi beslenmek, sağlıklı bir yaşam tarzı benimsemek, stresten uzak bir yaşama sahip olmak, jinekolojik olarak düzenli muayene olmak olarak sıralanabilir. Ailesinde erken menopoz öyküsü bulunan kişilerin de doktoruna bu konuyu bildirmeleri ve doktorun önerilerine uymaları bu noktada önemlidir.

Menopozun Olumsuz Etkilerinden Nasıl Korunur?

Menopozun olumsuz etkilerinden korunmak için öncelikle bunun doğal bir süreç olduğunu benimsemek gerekir. Hormonal değişikliklerin yol açtığı birçok semptom görülebilir. Bu semptomların kişi üzerindeki etkilerini azaltmak için sağlıklı ve dengeli beslenmek, egzersizleri ihmal etmemek, düzenli bir uyku, stresten uzak bir yaşam gerekir. Bu şekilde menopozun olumsuz etkilerinden korunmak mümkündür.

Perimenapozal (Menapoz Dönemine Yaklaşan Kadınlar) Dönemdeki Kadınlar Gebelikten Nasıl Korunmalıdır?

• Bir kadın 1 sene adet olmazsa yumurtlamasının durduğu ve menapoza girdiği düşünülür.
• Genelde 45-55 yaşları arasında menapoza girilmektedir.
• Yaş herhangi bir doğum kontrol yöntemini kullanmak için engel değildir.

35 Yaş Üzeri Sigara İçen Kadınlar Hangi Yöntemi Kullanmamalıdırlar?

• Oral kombine doğum kontrol ilaçlarını (KOK) ve vajinal halkaları kullanmamalıdırlar.
• Günde 15’ den fazla sigara içenler aylık iğneleri kullanmamalıdırlar.

35 Yaş Üzeri Migreni Olanlar Hangi Yöntemi Kullanmamalıdırlar?

• KOK, Vajinal halka ve aylık iğneleri kullanmamalılar.

Ertesi Gün Hapı Kullanmak İçin Yaş Sınırı Var mıdır?

• Hayır. Hormonal yöntemleri kullanamayanlar da ertesi gün hapları kullanabilir.

Perimenapozal kadınlar başka hangi yöntemler ile korunabilirler?

• Servikal kaplar, erkek-kadın kondomları, spermisitler iyi seçenek olabilir çünkü ovulasyon artık çok azalmıştır, gebe kalma ihtimalleri daha da azalmıştır
• Tüplerin bağlanması, vazektomi seçenekleri de uyun olabilir.
• 3 aylık iğneler kullanılabilirler (kemik erimesine dikkat edilmelidir).
• Spiral ile korunma yöntemi bir seçenektir.
• Adet döngüsü ile hesaplanan korunma yöntemleri önerilmemektedir çünki adetler genelde düzensizdir.

Hangi yaşta gebelikten korunma yöntemlerinin kullanılması bırakılmalıdır?

• Menapozda yani 1 yıl hiç adet olunmadığında korunma yöntemleri bırakılabilir. (Doktorunuzdan kesin bilgiyi alınız)